الشيخ الأميني ( مترجم : واحدى )
127
الغدير ( فارسى )
- و بعد به استقامت و استوارى هدايت كرد و شيطان شعرم را از گمراهى به راه رشد و صلاح آورد . - آثار سرپنجهء زرينش در اين بافتهء خز خسروى آشكار است . - به خداوند سوگند و البته پيرى چون من سوگند دروغ نياورد . - كه اگر زردشت به استماع شعرش نشيند ، بر منطق و گفتار پهلوى خرده گيرد . - سبزهزار سخن رسايم را تشنه و پژمرده يافت . - از اينرو ، پيوسته و همواره به آبيارىاش پرداخت تا خرمى و طراوت گرفت . - اينك شعرم روى به زندگى جاويد دارد ، و دل حسود از خشم بر سرورم داغدار است . - حسودى كه جگرش بر آتش تافته ، كباب و بريان است . ثعالبى گويد : براى نسخهء ديوانش سر و دست مىشكنند و ارزش يك نسخهاش از 60 دينار كمتر نشده است و همو گويد : ديوان شعرش سريعتر از پند و امثال در آفاق جهان سير كرده و لطيفتر از طيف خيال بر دل نشسته است . يتيمه قسمت مهمى از فنون شعر او را ياد كرده و 62 صفحه از جزء سوم آن در اشغال چكامههاى اوست . شعر ابن حجاج ، غالبا با خلبازى و لودگى همراه است ، گويا اين دو ، از لوازم احساس و انگيزهء ذوق حساس و خميرمايهء طبع و فطرت اوست . هرگاه ، طبع شوخ و بىپروايش گل مىكرد ، نه محضر سلطان و نه هيبت اميران ، هيچيك مانع گستاخى و لودگى او نبود ، هرچه در دل داشت مىگفت ، و جز با لطف و مهربانى و پذيرش عموم روبرو نمىگشت ، چونان كه بيشتر چكامههايش گواه ولايت خالص و دوستى اهل بيت و نكوهش و بدگويى از دشمنانشان است . خلفا و شاهان معاصر شاعر ابن حجاج با گروهى از خلفاى بنى عباس معاصر و همزمان بوده است كه عبارتند از : 1 - معتمد على اللّه ، پسر متوكل ( م 279 ) . 2 - معتضد باللّه ، ابو العباس ( م 289 ) . 3 - مكتفى باللّه ( م 295 ) .